خش باینگان از توابع شهرستان پاوه در استان کرمانشاه، که همواره به طبیعت بکر و آرامش مردمانش شهره بوده است، در روزهای اخیر با یک چالش بهداشتی غیرمنتظره مواجه شد. ماجرا از آنجا آغاز شد که طی روزهای گذشته، مراجعه تعدادی از شهروندان به مراکز درمانی با علائم مشابه گوارشی از جمله اسهال، تهوع و استفراغ، زنگ خطر را برای متولیان بهداشت و درمان و مسئولان اجرایی شهرستان به صدا درآورد. با افزایش نسبی آمار مراجعین، حساسیت موضوع دوچندان شد و افکار عمومی به سرعت درگیر این معمای بهداشتی گردید.
در چنین شرایطی، گمانهزنیهای متعددی در خصوص منشأ این بیماری در میان ساکنان شکل گرفت که نوک پیکان بیشتر این احتمالات به سمت شبکه توزیع آب شرب منطقه نشانه رفت. برای مدیریت این التهاب و پیشگیری از گسترش احتمالی بیماری، دستگاههای اجرایی و نظارتی شهرستان در اقدامی واکنشسریع، یکشنبه ۲۵ مردادماه، نشست اضطراری مدیریت بحران را در محل بخشداری باینگان تشکیل دادند. این جلسه ویژه که با دستور مستقیم فرماندار شهرستان پاوه و با حضور معاون هماهنگی امور عمرانی فرمانداری، بخشدار باینگان و جمعی از مدیران ارشد دستگاههای مرتبط از جمله شبکه بهداشت و شرکت آب و فاضلاب برگزار شد، یک دستور کار مشخص داشت: ریشهیابی فوری بحران و قطع زنجیره ابتلا.
در این نشست، گزارشهای میدانی و بالینی به دقت مورد واکاوی قرار گرفت. اگرچه تا این لحظه، تیمهای تخصصی بهداشت و درمان نتوانستهاند ارتباط قطعی و مستقیمی میان آب شرب شبکه شهری و مسمومیتهای رخداده پیدا کنند، اما اصل «پیشگیری قبل از درمان» به عنوان راهبرد اصلی ستاد بحران انتخاب شد. بر همین اساس، در تصمیمی شجاعانه و در راستای صیانت بیچونوچرا از سلامت و امنیت روانی شهروندان، دستور خروج موقت مخزن آب شرب باینگان از مدار توزیع صادر گردید. این اقدام پیشگیرانه مقرر شد تا زمان انجام آزمایشهای دقیق میکروبی و حصول اطمینان ۱۰۰ درصدی از سلامت آب، پابرجا بماند. علاوه بر این، در یک عملیات ضربتی دیگر، تیمهای عملیاتی مأموریت یافتند تا محیط پیرامونی مخزن و منابع تأمین آب شهر را به طور کامل پایش و ساماندهی کنند تا هرگونه منشأ احتمالی آلودگی زیستمحیطی از بین برود. در این میان، برای جلوگیری از اختلال در زندگی روزمره مردم، شرکت آب و فاضلاب مکلف شد تا با بسیج امکانات، آب شرب بهداشتی را از طریق ناوگان آبرسانی سیار در اختیار خانوادهها قرار دهد؛ تدابیری که نشان داد سیستم مدیریت بحران، سلامت شهروندان را بر هر مصلحت دیگری ترجیح میدهد.
تأمین آب شرب سیار برای شهروندان
فرزاد الماسی، فرماندار شهرستان پاوه در گفتگو با خبرنگار مهر، با تشریح آخرین وضعیت بهداشتی این بخش اظهار کرد: از روز گذشته تاکنون گزارشهایی مبنی بر مراجعه تعدادی از شهروندان باینگان با علائم مسمومیت گوارشی به مراکز درمانی دریافت شده است که بلافاصله این موضوع به صورت ویژه در دستور کار شبکه بهداشت و درمان شهرستان قرار گرفت و تیمهای واکنش سریع در منطقه مستقر شدند.
وی با تاکید بر اهمیت آرامش روانی جامعه افزود: با توجه به اینکه در چنین حوادثی همواره احتمال آلودگی منابع آبی به عنوان یکی از عوامل مطرح میشود، تصمیم گرفتیم در اقدامی پیشگیرانه از روز گذشته منبع آب شهر باینگان را به طور کامل از مدار خارج کنیم و در حال حاضر آب آشامیدنی مورد نیاز مردم از طریق ناوگان آبرسانی سیار تأمین میشود.
عوامل مسمومیت در دست بررسی دقیق آزمایشگاهی است
فرماندار پاوه با اشاره به یک نکته کلیدی در روند بیماریابی، تصریح کرد: بررسیها نشان میدهد که حتی پس از قطع کامل منبع آب شبکه، همچنان شاهد تداوم مراجعه برخی موارد مسمومیت بودهایم. این مسئله گویای آن است که هنوز نمیتوان با قاطعیت علت مسمومیتها را صرفاً به آلودگی آب شرب گره زد و احتمال دارد عوامل دیگری در بروز این موارد دخیل باشند.
الماسی خاطرنشان کرد: کارشناسان از منبع تأمین آب شهر باینگان نمونهبرداری کردهاند و نمونهها برای انجام آزمایشهای لازم ارسال شده است. نتایج نهایی به محض مشخص شدن اعلام خواهد شد؛ لذا از شهروندان تقاضا داریم از توجه به شایعات خودداری کرده و اخبار را از مراجع ذیصلاح پیگیری کنند
اقدامات پیشگیرانه با محوریت سلامت عمومی
مسلم فخری، بخشدار باینگان نیز در گفتگو با خبرنگار مهر، با تاکید بر اینکه موضوع با بالاترین سطح حساسیت در حال مدیریت است، بیان کرد: تمامی اقدامات انجامشده طی ساعات گذشته، صرفاً در راستای رعایت جوانب احتیاط، پیشگیری و اطمینان هرچه بیشتر از سلامت آب شرب شهروندان اتخاذ شده است.
وی با دعوت از مردم به حفظ خونسردی، گفت: از شهروندان تقاضا داریم ضمن حفظ آرامش، اخبار و اطلاعات مربوطه را صرفاً از مراجع رسمی دنبال کنند. این موضوع تا مشخص شدن نتیجه نهایی بررسیهای تخصصی با جدیت تمام پیگیری خواهد شد.
ورود قاطع دستگاه قضا؛ سلامت مردم خط قرمز ماست
این حادثه با واکنش سریع و صریح دستگاه قضا نیز همراه شد. محمد نظری، دادستان عمومی و انقلاب شهرستان پاوه در گفتگو با خبرنگار مهر، از صدور دستورات قضایی فوری در این رابطه خبر داد و اظهار کرد: به محض اطلاع از وقوع این حادثه و انعکاس آن در رسانهها، دستورات فوری برای بررسی دقیق علت ماجرا توسط مراجع مسئول از جمله نیروی انتظامی، شبکه بهداشت و درمان و اداره آب و فاضلاب صادر شد.
وی تاکید کرد: سلامت و جان مردم خط قرمز غیرقابل عبور دستگاه قضایی است. در صورت احراز هرگونه قصور، تقصیر، اهمال یا سهلانگاری از سوی مسئولان مربوطه یا هر شخص حقیقی و حقوقی دیگر، بدون هیچگونه اغماض و با قاطعیت برخورد قانونی صورت خواهد گرفت و رسیدگی به این موضوع تا رفع کامل دغدغههای مردم مستمر خواهد بود.
بیتردید، عبور از این التهاب موقت با تداوم همدلی مسئولان و صبوری مثالزدنی مردم به زودی محقق خواهد شد و آرامش کامل به این دیار بازمیگردد.